Ομφαλκήλη

Τι είναι και πώς δημιουργείται η ομφαλοκήλη;

Πρόκειται για μια διόγκωση στην περιοχή του ομφαλού, η οποία δημιουργείται σαν αποτέλεσμα της ατελούς σύγκλεισης του ομφαλικού δακτυλίου (στο σημείο δηλαδή όπου τα αιμοφόρα αγγεία από τον ομφάλιο λώρο εισέρχονται στο σώμα του εμβρύου) μετά την γέννηση του ατόμου. Ο ομφαλικός δακτύλιος μπορεί να συγκλειστεί αυτόματα στην παιδική ηλικία, οπότε η κήλη εξαφανίζεται. Στην ενήλικη ζωή παρατηρείται σε καταστάσεις όπου υπάρχει αυξημένη ενδοκοιλιακή πίεση, όπως η εγκυμοσύνη, ο χρόνιος βήχας ή η χρόνια δυσκοιλιότητα και ο ασκίτης.

Τι συμπτώματα προκαλεί;

Μπορεί να είναι συγγενής, οπότε εμφανίζεται αμέσως μετά τη γέννηση και γίνεται αντιληπτή με το κλάμα του μωρού σαν μια μικρή σφαιρική προβολή στο σημείο του ομφαλού.

Οι επίκτητες ομφαλοκήλες ή ομφαλοκήλες των ενηλίκων προκαλούν πόνο και δυσφορία, καθώς η ομφαλοκήλη προβάλλει συνεχώς προς τα έξω. Σε χρόνιες παραμελημένες περιπτώσεις το δέρμα πάνω από την κήλη μπορεί να έχει αλλοιωθεί τόσο στο χρώμα όσο και στην υφή του. Είναι αρκετά επικίνδυνες να υποστούν περίσφιξη, καθώς το στόμιο της κήλης, απ’ όπου βγαίνει το προπίπτον σπλάχνο (λεπτό έντερο ή επίπλουν) προς τα έξω είναι σχετικά στενό και ανένδοτο.

Πώς θεραπεύεται η ομφαλοκήλη;

Σε ότι αφορά τις συγγενείς κήλες, σε πολλές περιπτώσεις το στόμιο συγκλείεται αυτόματα καθώς το παιδί μεγαλώνει, οπότε και η ομφαλοκήλη εξαφανίζεται από μόνη της. Γι’ αυτό συστήνεται αναμονή μέχρι και την ηλικία των 3-4 ετών και εφόσον η κήλη παραμένει τότε οδηγούμαστε στο χειρουργείο.

Στους ενήλικες, προτιμάται η αποκατάσταση με τη χρήση πλέγματος, ώστε να μειωθεί η τάση στα κοιλιακά τοιχώματα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όπου το χάσμα είναι μικρό (δηλαδή μέχρι 1-1,5 εκατοστό) και τα κοιλιακά τοιχώματα του ατόμου σε καλή κατάσταση, η απλή συρραφή των απονευρώσεων (τεχνική Mayo) μπορεί να αντιμετωπίσει επιτυχώς την ομφαλοκήλη. Η κλασσική, όμως, ανοιχτού τύπου επέμβαση (με ή χωρίς τοποθέτηση πλέγματος), συνοδεύεται σε μικρό ποσοστό από επιπλοκές όπως η επιμόλυνση του πλέγματος και η συλλογή υγρού μετεγχειρητικά.

Η λαπαροσκοπική αποκατάσταση πραγματοποιείται όχι με μία αλλά με 3-4 μικρότερες τομές, και όχι πάνω στο σημείο όπου εμφανίζεται η κήλη (όπως δηλαδή στην «ανοιχτού» τύπου επέμβαση), αλλά πέριξ της κήλης. Εισάγεται κάμερα μέσα στην κοιλιακή κοιλότητα και η φυσιολογική ανατομία αποκαθίσταται πάλι με χρήση συνθετικού πλέγματος, που όμως τοποθετείται πίσω από τους κοιλιακούς μύες. Πραγματοποιείται μόνο με γενική αναισθησία και στις περισσότερες περιπτώσεις (με εξαίρεση κυρίως τις μετεγχειρητικές κήλες) απαιτείται νοσηλεία 1 ημέρας σε Κλινική. Τα πλεονεκτήματα της τεχνικής αυτής είναι ο ελάχιστος μετεγχειρητικός πόνος και η ταχύτερη επάνοδος στις δραστηριότητες (1 εβδομάδα), σε αντίθεση με την ανοιχτή επέμβαση που απαιτείται λήψη αναλγητικών μετεγχειρητικά και αποφυγή άρσης βάρους για 4-6 εβδομάδες.

Σε ότι αφορά την ρομποτική αποκατάσταση της ομφαλοκήλης, στην ουσία πρόκειται για μια τροποποιημένη λαπαροσκοπική επέμβαση, με την έννοια ότι διενεργούνται οι ίδιες τομές και το πλέγμα τοποθετείται στον ίδιο ανατομικό χώρο. Τα εργαλεία, όμως, κατά τη διάρκεια της επέμβασης δεν τα κρατάει στα χέρια του ο χειρουργός, αλλά είναι συνδεδεμένα με ένα ηλεκτρομηχανολογικό σύστημα από βραχίονες, το οποίο χειρίζεται ο χειρουργός από κάποια απόσταση. Επίσης, η κάμερα που διαθέτει το ρομποτικό σύστημα είναι πολύ ανώτερη από αυτήν του λαπαροσκοπικού συστήματος και δίνει δυνατότητα τρισδιάστατης (3D) απεικόνισης των δομών, με αποτέλεσμα εξαιρετική λεπτομέρεια. Επιπλέον, εκμηδενίζεται ο τρόμος του ανθρώπινου χεριού και εξαλείφεται και η παραμικρή αστάθεια, δίνοντας τη δυνατότητα λεπτομερέστατων και εξαιρετικά λεπτών χειρουργικών χειρισμών, ακόμα και σε σημεία που το χέρι του χειρουργού δεν θα είχε πρόσβαση. Πραγματοποιείται μόνο με γενική αναισθησία, απαιτείται νοσηλεία 1 ημέρας και ο χρόνος αποκατάστασης είναι σχεδόν μηδενικός.